Możemy mieć w stosunku do siebie dużo oczekiwań albo nie mieć ich wcale. Możemy mieć realistyczne cele lub perfekcjonistyczne plany które nie dają nam odpocząć. To jakie jest źródło tego czego od siebie oczekujemy, z jaką intensywnością tego od siebie wymagamy i jak rozpoznajemy czy dobiegliśmy do mety — może dużo powiedzieć nam o tym kim jesteśmy dla samych siebie.

---

1. Cztery wymiary relacji z samym sobą — jak traktujesz siebie?

Relacja z samym sobą to nie abstrakcja — to konkretne wzorce które możemy zaobserwować w codziennym życiu. Składa się z czterech wymiarów:

• Źródło motywacji — czy działasz bo tego chcesz, czy bo musisz? Motywacja wewnętrzna („bo to dla mnie ważne”) jest trwalsza i zdrowsza niż zewnętrzna („bo inni tak robią” lub „bo się wstydzę”)
• Sposób egzekwowania — czy inspirujesz siebie i nagradzasz za postępy, czy karzesz się za każde potknięcie? Wewnętrzny krytyk który karze jest jednym z najczęstszych tematów w psychoterapii
• Sprawdzanie postępów — czy obserwujesz siebie z wyrozumiałością i ciekawością, czy z kontrolą i lękiem?
• Mierzenie sukcesu — czy standardem jest „wystarczająco dobry”, czy perfekcja? Perfekcjonizm zawsze kończy się porażką — bo doskonałość jest nieosiągalna

2. Wewnętrzny krytyk — skąd pochodzi i dlaczego tak głośno krzyczy?

Większość z nas wychowała się w domach i szkołach gdzie między słowami istniał system kara–nagroda. Robimy coś zgodnego z oczekiwaniami — dostajemy nagrodę. Robimy coś przeciwnego — spotyka nas przykrość. Z czasem ten system staje się częścią naszego wewnętrznego kompasu.

Wewnętrzny krytyk nie jest naszym wrogiem — jest reliktem dawnych strategii przetrwania. Problem w tym że krytyk z dzieciństwa nie wie, że dorosłeś. Nadal stosuje zasady które miały sens w relacji z wymagającym rodzicem, ale nie mają sensu w dorosłym życiu.

3. Perfekcjonizm i wewnętrzny krytyk u Polaków za granicą

Perfekcjonizm jest szczególnie powszechny wśród emigrantów. Presja udowodnienia że wyjazd był słuszną decyzją, że „dałem radę”, że nie zmarnowałem szansy — ta presja nakłada się na już istniejące wzorce i może prowadzić do przewlekłego wyczerpania.

4. Samoakceptacja — co to naprawdę znaczy i dlaczego zmiana jest łatwiejsza z jej miejsca?

Samoakceptacja nie oznacza że wszystko w sobie lubisz i nic nie chcesz zmieniać. Oznacza że przyjmujesz siebie takim jakim jesteś w tej chwili — ze wszystkimi niedoskonałościami — i z tego miejsca akceptacji decydujesz co chcesz zmienić.

Paradoksalnie — zmiana jest łatwiejsza z miejsca akceptacji niż z miejsca odrzucenia siebie. Kiedy karzesz się za to kim jesteś, napędzasz lęk i opór. Kiedy akceptujesz punkt startowy — masz energię na ruch naprzód.

„Gdzieś na uboczach każdego systemu samokarania zachował się przynajmniej mikroskopijny fragment inspiracji do działania. Odzywa się gdy jesteśmy zrelaksowani. I właśnie ten fragment warto pielęgnować.”

5. Jak być dla siebie lepszym? Praktyczne kroki

Zamiast listy rzeczy które musisz poprawić — spróbuj zadać sobie jedno pytanie: Jak mogę być dla siebie bardziej życzliwy/życzliwa?

• Mniej pracy w weekendy — bez poczucia winy, bo odpoczynek jest produktywny
• Pozwolenie sobie na niedoskonałość — „wystarczająco dobry” to nie porażka, to dojrzałość
• Powiedzenie komuś „nie” — bez długich wyjaśnień i przeprosin
• Zauważanie małych sukcesów zamiast skupiania się tylko na brakach
• Pójście na terapię — bo dbanie o siebie to nie słabość, to mądrość

Przeczytaj też o tym jak lęk objawia się fizycznie — perfekcjonizm i wewnętrzny krytyk są bezpośrednio powiązane z napięciem somatycznym. Pracujemy z Polakami w Niemczech, Szwajcarii i wielu innych krajach. Skontaktuj się z nami.